امروز : دوشنبه ٢٨ مرداد ١٣٩٨
 


شماره خبر :٤٦٧١٩٨ 

 

تاریخ انتشار خبر : 1394/08/30    ا   ١١:٠٧
در گفتگوی با قاضی پور مطرح شد:
فرهنگ "پشت میز نشینی" آفت مهارت آموزی دانشجویان شده است
ارتباط بین صنعت و دانشگاه در کشور ما بسیار ضعیف است. ما به عنوان مجلس، همین چند روز قبل در نشست مشترکی با مسئولین یکی از دانشگاه های صنعتی کشور و مسئولین صنایع تفاهم نامه ای را بین این دو به امضا رساندیم.

واژه های "لیسانس بیکار"، "فوق لیسانی بیکار" و "دکتر بیکار" این روزها برای گوش های ما ایرانی ها واژه های آشنایی به حساب می آیند. حل مسئله اشتغال فارغ التحصیلان دانشگاهی یقیناً یک مسئله چندبعدی است و اجرایی شدن آن نیاز به برنامه ریزی های کلان کشوری دارد. با این وجود، یکی از مهمترین مشکلات فارغ التحصیلان دانشگاهی را می توان عدم آشنایی با مهارت های مورد نیاز در سطح بازار کار مربوط به رشته تحصیلی خودشان دانست. در همین زمینه با نادر قاضی پور؛ عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی به گفتگو نشسته ایم. قاضی پور عدم وجود زمینه فعالیت عملی در دوران تحصیل دانشجویان و فرهنگ "پشت میز نشینی" موجود در بین دانشگاهیان را از مهمترین عوامل عدم مهارت آموزی فارغ التحصیلان دانشگاهی می داند. مشروح گفتگوی ما با این عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی پیش روی شماست.

آموخته های فارغ التحصیلان دانشگاهی کشور را چقدر متناسب با نیازهای بازار کار و صنعت می دانید؟
به نظرم؛ عدم تناسب بین آموخته های دانشگاهیان و نیازهای بازار کار یک مشکل جدی کشور ما است. چون ما متاسفانه دانشگاه ها را تنها به آموزش مسائل تئوریک اختصاص داده ایم و رویارویی دانشجو با مسائل و مشکلات واقعی موجود در عرصه بازار کار و صنعت را به مقطع پس از فارغ التحصیلی منتقل کرده ایم. در چنین شرایطی، وجود گسست بین آموخته های فارغ التحصیلان دانشگاهی با مهارت های مورد نیاز در بازار کار، یک امر طبیعی است. این در حالی است که عرصه استفاده واقعی از این آموخته های دانشگاهی طبیعتاً در بیرون از دانشگاه است. لذا به نظرم اساساً مستقل و جزیره ای عمل کردن دو نهاد دانشگاه و صنعت، غیرقابل قبول است و ما بایستی برای حل مشکل مهارت آموزی دانشجویان، در جهت ارتباط دهی این دو نهاد با یکدیگر تلاش کنیم.

یعنی معتقدید ساماندهی به مسئله ارتباط صنعت و دانشگاه این مسئله را حل خواهد کرد؟
به صورت کامل نه، ولی شکل گیری این ارتباط تا حد زیادی در این مسیر موثر خواهد بود. این مسئله دارای ابعاد مختلفی است و نمی توان تمام مشکلات موجود در این مسیر را به عدم وجود این ارتباط سازماندهی شده اختصاص داد. چون که به هر حال ما الان در کنار همه دانشگاه ها؛ مراکزی به نام مراکز ارتباط صنعت و دانشگاه تعریف کرده ایم و دارند اقداماتی را در این مسیر صورت می دهند. معاونت های پژوهشی دانشگاه ها نیز بیشتر در همین زمینه ها فعال هستند. لذا نمی توان به صورت کلی مدعی عدم وجود این ارتباط شد و باید ریشه این مشکل را در جاهای دیگری نیز جستجو کرد. به نظرم؛ افراد حاضر در دانشگاه ها-اعم از استاد و دانشجو- بایستی خودشان در این زمینه احساس مسئولیت کرده، خلاء های موجود در این مسیر را پر نمایند. این گفته بنده نافی لزوم وجود یک سازمان قوی میانجی و تعریف سازکارهای فراسازمانی برای حل این معضل نیست، ولی می خواهم بر این مسئله تاکید کنم که فرهنگ و نوع تفکر اساتید و دانشجویان پیرامون این مسئله می تواند تا حد زیادی در حل مشکلات موجود در این مسیر راهگشا باشد.

یعنی اساتید و دانشجویان هم در این زمینه مقصر هستند؟
بله. همانطور که خدمتتان عرض کردم، این مشکل دارای ابعاد مختلفی است. ما اگر بخواهیم یکی از دلایل فرهنگی این مسئله را ذکر کنیم، باید به نهادینه شدن فرهنگ "میز نشینی" در بین فارغ التحصیلان دانشگاهی اشاره کنیم. این یک واقعیت و مشکل بزرگ در کشور ما است. طبیعتاً فردی که تنها در پشت میز می نشیند، بیشتر با کاغذ، نامه، خودکار و اینگونه مسائل ارتباط دارد تا مشکلات واقعی موجود در صحنه اجتماع. شما نمی توانید با نشستن پشت میز، مهارتهای مورد نیاز برای انجام عملیات های میدانی مربوط به رشته خودتان در سطح بازار کار را فرا بگیرید! بر همین اساس؛ معتقدم افراد مستعدی که وارد هنرستان های فنی و حرفه ای می شوند-نه دبیرستان- در مجموع در عرصه فعالیت های عملی و واقعی -در بازار کار و صنعت- از فارغ التحصیلان دانشگاهی ما موفق تر عمل می کنند. این افراد خیلی زودتر به استقلال اقتصادی، تولید ثروت و کارآفرینی می رسند تا فارغ التحصیلان دانشگاهی. به نظرم؛ بیکاری در بین فارغ التحصیلان دانش آموخته در سطح هنرستان های فنی و حرفه ای بسیار پایین تر از فارغ التحصیلان دانشگاهی است و دلیل این مسئله نیز ممزوج شدن دانش آموزی و مهارت آموزی در این عرصه است. البته جدیت فرد باز هم در این زمینه موثر است. یعنی شما اگر در هنرستان هم به دنبال دانش و مهارت آموزی نباشی، برای اشتغال به کار با مشکل مواجه خواهید شد. لذا اینکه بنده می گویم اساتید و دانشجویان هم در این زمینه موثر هستندف از این جهت است.

راه حل این معضل در سطح دانشگاه ها چیست؟
ما برای حل مشکل مهارت آموزی دانشجویان در دانشگاه، حتماً باید به سمت عملیاتی و کاربردی کردن واحدهای درسی موجود در رشته های مختلف گام برداریم. دانشجو باید در طول دوران تحصیل خود کلاس های عملی و عملیاتی داشته باشد تا با فضای واقعی کار در بیرون دانشگاه آشنا شود. الان در تمامی شهرها کارگاه ها و کارخانجات زیادی وجود دارد و اتفاقاً اکثر دانشگاه ها نیز در شهرهای صنعتی یا نیمه صنعتی قرار گرفته اند. به عنوان مثال؛ ما در ارومیه صنایع تبدیلی خوبی داریم. واحدهای درسی دانشجویان کشاورزی ما باید به صورتی تعریف شود که دانشجویان بتوانند در شیفت های مختلف شب و روز در این صنایع حضور پیدا کنند و با واقعیت کار در فضای بیرون از دانشگاه آشنا شوند. دانشجویان صنعتی اصفهان باید به ذوب آهن و فولادمبارکه بروند و در محیط قرارگیری کوره 1800 درجه ای قرار بگیرند تا فهم درستی از فضای کار در صنت پیدا کنند، در بقیه شهرها هم به همین صورت. دانشجویی که با فضای کار واقعی در صنعت آشنا شد، پس از فارغ التحصیل شدن کمتر به دنبال پشت میز نشینی خواهد رفت. الان دانشجوی ما لیسانس معدن می گیرد ولی شاید معدن ندیده باشد! خب، این مهندس معدن فردا می خواهد چه کارایی جز پشت میز نشینی و اشغال کردن یک پست تعریف شده سازمانی داشته باشد؟ این فرد باید در دوران تحصیل خود، حتماً در فضای واقعی کار پس از دانشگاه قرار بگیرد تا بتواند مشکلات، موانع و الزامات کار در این فضا را بشناسد.

ارتباط بین صنعت و دانشگاه در کشور ما بسیار ضعیف است. ما به عنوان مجلس، همین چند روز قبل در نشست مشترکی با مسئولین یکی از دانشگاه های صنعتی کشور و مسئولین صنایع تفاهم نامه ای را بین این دو به امضا رساندیم. تفاهم نامه امضا می شود ولی اجرایی شدن آن تا حد زیادی به اساتید دانشگاه ها مربوط می شود. استاد باید برای فعالیت در این زمینه علاقه مندی نشان دهد و به عنوان مدیر پروژه های مختلف، زمینه حضور دانشجویان را در فضای صنعت و بازار کار واقعی فراهم کند. به نظرم اساتید در این زمینه کم کاری می کنند.

*گفتگو از حسن رضایی

نسخه چاپي ارسال به دوست

خروج